PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK MERKEZLERİ
Randevu : 0532 158 35 55

Site Haritası
Takvim
Çocuk Psikologları

Cinsel Terapistler, 0533 3738123

Uzman Klinik Psikolog Gülten Demirdöven, 05447243650

Çocuk Psikoloğu,0505-7675885

E-mail ile Psikolojik Destek

Terapi Merkezleri,0216-3476003

Terapiler Sitesi

Pedegog Çocuk Gelişim Uzmanı Ergen Psikoloğu Aile Psikologları

pedagog pedagoglar pedegog çocuk pedagogu pedagoji psikiyatri psikiyatri doktorları bebek psikolojisi psikiyatr cocuk gelisimi online psikolog istanbul psikolog psikolog kadıköy psikolog bakırköy psikolog acıbadem psikolog mecidiyeköy psikolog ümraniye psikolog bağdat caddesi mecidiyeköy psikolog şişli psikologpsikolog  taksimpsikolog beylikdüzü psikolog avcılar psikolog gaziosmanpaşa psikolog fatih tuzla psikologataşehir psikologuzman psikologpedagog psikologdr psikologpsikolog drpsikolog doktorpsikolog telpsikolog randevupedagog telefonpsikolog telefonpsikolog terapiklinik psikologmaltepe psikologçamlıca psikologüsküdar psikolog

Aile,İlişki ve Evlilik Danışmanı 0533 373 81 23
danisman724@hotmail.com
Otoriteye gücünü veren ve kuştan balığa kadar her canlının eğitiminin temelini oluşturan ödül ve cez
19/05/2019
Otoriteye gücünü veren ve kuştan balığa kadar her canlının eğitiminin temelini oluşturan ödül ve ceza nasıl uygulanmalıdırlar?

Ödül ve ceza nedir? Nasıl işe yararlar? Nasıl uygulanmalıdırlar?
İktidar ve otoriteye gücünü veren ve kuştan balığa kadar her canlının eğitiminin temelini oluşturan ödül ve ceza olgularını bilmekte büyük yarar var. Davranış bilimi, davranışın sebepleri ile değil, doğrudan kendisiyle ilgilendiği için bu terimlerin günlük kullanış şeklini değil bilimsel anlamını yazacağım. Bu yazıdan sonra kedilerinize, köpeklerinize bile birçok numara öğretebileceksiniz.
Ödül ve ceza nedir?
Psikolog, Pedagog, Sosyolog ve eğitimcilerin bildiği gibi; ödül ve ceza, Burrhus Frederic Skinner tarafından 1938 yılında ''edimsel şartlanma'' nın temelleri olarak tanımlanmışlardır. Bir davranışın tekrarlanması için yapılan işlere ödül, tekrarlanmaması veya azalması için yapılan şeylere ise ceza denir. Pozitif ve negatif olarak ikişer şekilde tanımlanırlar. Genelde böyle dendiğinde olumlu veya olumsuz şeklinde anlaşılsa da aslında doğrusu bir şey vermek (pozitif) veya almaktır (negatif).

Davranış Bilimi Açısından Ödül ve Ceza Nedir? Pozitif Ödüllendirme Nedir? Negatif Ödüllendirme Nedir?  
Yani bir işin yapılması için birine bir şey vermeye pozitif ödüllendirme ve bir şey almaya negatif ödüllendirme denir. Normalde anladığımız ödül aslında pozitif ödüldür. Negatif ödül ise olumsuz veya istenmeyen bir hal veya etkenin ortadan kalkması için yapılan davranıştır.
Pozitif Ceza Nedir? Negatif Ceza Nedir?
Ceza konusunda da durum benzerdir. İstenmeyen bir davranışın tekrar görülmemesi için bir şey vermeye pozitif ceza, almaya ise negatif ceza denir. Yani davranışı tekrarlamamak için hoşumuza gitmeyen bir şeyin (acı, açlık veya üşüme gibi) olması pozitif cezalandırma, aynı şey için sevdiğimiz bir durumun sona ermesine (veya erdirilmesine) ise negatif cezalandırma denir.

Örnekler ile çok daha kolay anlaşılır bu konular değil mi?
Çocuğunuz odasını topladığında ona çikolata verirseniz bu pozitif ödüllendirmedir. Çocuğunuz çikolata edinmek için odasını toplama davranışını tekrarlayacaktır. Yetişkin biri üzerinden örnek vermek gerekirse, gittiğiniz bir kafe de çok eğlendiyseniz o kafeye tekrar gitme olasılığınız yüksek olur diyebiliriz.
Davranış Bilimi Açısından Ödül ve Ceza
Soğuk havada kalın giyinirseniz bu negatif ödüllendirmeye örnek olacaktır. Burada "alınan" üşüme hissidir. Yani kişi üşümemek için ileride kalın giyinecektir. ''E tabi öyle olur, aptal değiliz'' dediğinizi duyar gibiyim. O zaman şu çarpıcı örneği düşünün. Uzun süredir bağımlı olan bir eroinman artık eroinin keyif vermesi nedeniyle değil, yoksunluk krizine yakalanmamak için alışkanlığına devam eder.

Çocuğunuz küfür ettiğinde ona vurursanız. Bu çocuğunuzun dayak yememek için küfretmemesini sağlayacağından pozitif cezalandırma olur. Ödüllendirmedeki kafe örneğine dönersek, tahmin ettiğiniz üzere, atıyorum bir restoranda dayak yerseniz, bir daha oraya gitme davranışında bulunmazsınız.
Negatif cezalandırma ise yanlış yere park ettiğinizde para cezası almanız gibi örneklenebilir. Para vermemek için doğru yere park etmeye çalışırsınız. İlla çocuk örneği istiyorsanız, sizin için endişelensem de, yaramazlık yapınca en sevdiği oyuncağına el koymayı veya televizyon seyretmesine izin vermemeyi sunabilirim. Oyuncağından veya televizyondan ayrılmamak için yaramazlık yapmayacaktır çocuk.

Ödül ve ceza nasıl çalışır?
Şayet eğitmeye çalıştığınız veya davranışını kontrol etmeye çalıştığınız kişi küçük yaşta bir çocuk, bebek veya hayvan değilse, en çabuk kullanım yöntemi doğrudan x yaparsan y olur ya da tam tersi x yapmazsan y olur gbi bir açıklamayla giriş yaparak olur. 
Tabii bu şart değildir. Biyolojik varlıklar, bilinçsiz olarak, en rahat ettikleri ve en az enerji harcadıkları şekilde hareket etmeye meyillidirler. Bu şu anlama gelir: Varlığın (insan olmak zorunda değil) istediğimiz şekilde hareket etmesi için hedeflediğimiz davranışa yakın şeyler yaptığında aşama aşama ödüllendirilir veya cezalandırılır ve bir önceki davranışa verilen ceza veya ödül kesilir. Buna ''pekiştirme tarifesi'' denir ve ödül ya da cezanın sıklığına ve şiddetine göre planlanırlar.
Buna en iyi örnek ise Skinner'ın kendisinden gelmekte. 2. Dünya Savaşı sırasında gemilere bomba taşıması için güvercin kullanmak gibi dahiyane bir fikir geliştiren ordu Skinner'ı görevlendirir. Ancak güvercinler yemek atıldığında gelmekte, atılmadığında kimseyi umursamamaktadırlar. Skinner aşama aşama, önce güvercin kafasını biraz çevirdiğinde yem atarak, daha sonra iyice döndüğünde atıp az döndüğünde atmayarak, sonunda güvercinlere üniversiteyi bitirtmiştir. Şaka yaptım. Bu kadar ciddi yazmaya alışık değilim; içimdeki öğretmen canlandı o yüzden sizi sınamak istedim. Neyse neticede güvercinlerden katil yapmamıştır ancak pekiştirme tarifelerinin ne denli güçlü olduğunu anlamamızı sağlamıştır.
Yukarıdaki paragraf pozitif ödüllendirmeye örnek. Bir de negatif cezalandırmaya bakalım. Bir davranış bilimi profesörünün ders anlatırken hep tahtaya dönük, sol kolu uzanmış ve eli açık şekilde tahtaya dayalı ve sağ ayağının havada olduğunu fark ederler. Daha sonra anlaşılır ki öğrencileri dersi normal anlattığında hiç ilgi göstermemiş ancak sonunda bu pozu alana kadar adım adım ilgilenir gibi görünerek onu başarısız bir eğitmen olduğu hissinden kurtarmışlar. İşin ilginç yanı ise profesör, konunun uzmanı olmasına rağmen, bu durumun farkında bile değildir!

Ödül ve ceza nasıl kullanılmalıdır?
Ceza da ödül de davranıştan hemen sonra verilmelidir. Ertelenmesi halinde daha sonraki davranışlarla bağdaştırılırlar. Yani yatağınızın kedi çişi koktuğunu fark ettiğinizde yavrucağı tutup ıslak yere burnunu sürtmek sadece sizi tatmin eder. Kediniz ise büyük ihtimalle sizi gördüğü için cezalandırıldığını düşünecek ve gidip başkasının kedisi olacaktır.
Dikkat edilmesi gereken bir diğer nokta ise tutarlılıktır. Yani bir davranıştan bir kere cezalandırılan veya ödüllendirilen kişi hareketi tekrarladığında aynı sonucu almazsa sadece kontrol eden kişi orada olduğu zaman davranışı gösterir (veya göstermez). Buna ek olarak boş vaat veya tehditler eğiticiye duyulan güveni kaldırır ve gücünü yok eder.
Davranış Bilimi Açısından Ödül ve Ceza
Öte yandan bir davranışın görülmesi için davranışın tersini cezalandırabilir veya davranışın kendisini ödüllendirebilirsiniz. Sonuç aynı olacaktır. Bu gerçek, davranış bilimciler ve terapist eğitmenler arasında bir bölünmeye yol açmıştır. Bir grup cezalandırmayı insani bulmazken, bir diğer grup ise ikisinin aynı çizginin iki ucu olduğunu ve şiddetleri azaltıldığında birbirinden ayırt edilemez olduğunu savunmaktadır.
Durum basit olarak şöyledir: Cezalandırma çok hızlı ve kesin bir şekilde işlerken tek bir davranışı pekiştirir ve ceza olasılığı ortadan kalktığında eski duruma geri dönülmesi kuvvetle muhtemeldir. Ödüllendirme daha yavaş sonuca ulaştırsa da eğitilen varlık hareketin benzerlerini kapsayacak şekilde genişleterek (yani genelleştirme yaparak) davranışını değiştirir ve bu hal kalıcıdır. Örneğin çocuğunuz (çok üzgünüm) montunu asmadığı için azar işitirse (pozitif ceza) hemen montunu asar, ancak sadece montunu asar ve siz evde yokken o mont yerde kalacaktır. Montunu astığı için teşekkür edip öperseniz (ya da öpülmeyi sevmiyorsa şeker de kullanabilirsiniz) sadece montunu değil, bütün kıyafetlerini olmaları gereken yere koyacak ve daha sonra bu davranış sabitlenecektir.
Birkaç tüyo ile yazımı sonlandırmak istiyorum. Çocuğunuzu takdir ettiğinizde ona sevdiği yiyeceği veya oyuncağı verin (yiyecekler en güçlü ödüldürler). Klasik şartlanma sonucu (Pavlov'u herkes biliyordur) sizin onayınızı edindiği ödülle bağdaştıracaktır. Bu şekilde büyüdüğünde, aferin dediğinizde çok daha mutlu olacaktır.
Yetişkinler söz konusu olduğunda ise kumarhaneleri örnek alarak bir pekiştirme tarifesi oluşturabilirsiniz. Bu tarifede ödül düzensiz olarak verilir ancak asla ceza verilmez; kişi büyük ödülü hayal ederek "oynamaya" devam eder. Bu şekilde insanları kendinize bağımlı hale getirebilirsiniz (ki bunu aşk zannetmeleri sık karşılaşılan bir durumdur).

Ödül ve Ceza Sisteminin Doğru Kişiler Tarafından, Doğru Bir Şekilde, Doğru Kişilere, Doğru Zamanlarda Uygulanması Dileğiyle…
---
MYLIFE PSIKOLOJIK DANIŞMANLIK, KOÇLUK ve EĞİTİM HİZMETLERİ  
Prof. Dr. Ekrem Çulfa
Bilgi için iletişimtelefonum 0544 724 3650


117 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

EVLİLİKTE VE İLİŞKİLERDE AYRILIK BLÖFÜ YAPMAK NE ANLAMA GELİYOR? - 10/08/2020
EVLİLİKTE VE İLİŞKİLERDE AYRILIK BLÖFÜ YAPMAK NE ANLAMA GELİYOR? ÇİFTLERDEN BİRİSİ AYRILIK BLÖFÜ YAPARSA DİĞERİ NASIL ETKİLENİYOR? Günümüzde ilişkilerin güzel yanları olduğu kadar zorlu yanları da
WHAT DOES IT MEAN TO BLUFF SEPARATE IN MARRIAGE AND RELATIONSHIPS? - 10/08/2020
WHAT DOES IT MEAN TO BLUFF SEPARATE IN MARRIAGE AND RELATIONSHIPS? HOW DOES ANOTHER FACTOR AFFECTED BY ONE OF THE COUPLES? Relationships today have both beautiful and challenging aspects.
YAŞAM KOÇLUĞU NEDİR? YAŞAM KOÇU KİMDİR? HANGİ DURUMLARDA YAŞAM KOÇU' NA GİDİLİR? - 23/07/2020
YAŞAM KOÇLUĞU NEDİR? YAŞAM KOÇU KİMDİR? HANGİ DURUMLARDA YAŞAM KOÇU' NA GİDİLİR? “Bir yaşam koçu, bize yapabileceklerimizi yaptıran kişidir.” / Ralp Waldo Emerson Tanıştığım, konuştuğum birçok kişinin bana ortak bir sorusu var.
WHAT ARE MANAGEMENT WAYS TO MOTIVATE TEAMS WORKING FROM HOME OR REMOTE? - 23/07/2020
WHAT ARE MANAGEMENT WAYS TO MOTIVATE TEAMS WORKING FROM HOME OR REMOTE? EXECUTIVE COACH EKREM ÇULFA Especially with the corona virus and quarantine process, we made an unexpected, fast transition from home or remotely. Teams
TOKSİK İNSANLARDAN VE KRONİK OLUMSUZLUKLARDAN KENDİNİZİ KORUYUN - 23/07/2020
TOKSİK İNSANLARDAN VE KRONİK OLUMSUZLUKLARDAN KENDİNİZİ KORUYUN Bu yazımda toksik insanlar, sergilediği davranış şekillerinden ve kronik olumsuzluklardan bahsedeceğim. Hepimizin zaman zaman
WHY ARE SOME WOMEN BEING ACQUIRED TO MALE WITH A MOTHER'S INSPIRATION? - 23/07/2020
WHY ARE SOME WOMEN BEING ACQUIRED TO MALE WITH A MOTHER'S INSPIRATION? Women; They act instinctively in some relationships they experience. They act with maternal instinct. They try to raise the man who acts childish. They try to rehabilitate
EVDEN VEYA UZAKTAN ÇALIŞAN EKİPLERİ MOTİVE EDEREK YÖNETME YOLLARI NELERDİR? - 23/07/2020
EVDEN VEYA UZAKTAN ÇALIŞAN EKİPLERİ MOTİVE EDEREK YÖNETME YOLLARI NELERDİR? YÖNETİCİ KOÇU EKREM ÇULFA Özellikle korona virüs ve karantina süreciyle birlikte evden veya uzaktan çalışmaya beklenmedik, hızlı bir geçiş yaptık. Birkaç ay
PROTECT YOURSELF FROM TOXIC PEOPLE AND CHRONIC IMMUNITIES - 23/07/2020
PROTECT YOURSELF FROM TOXIC PEOPLE AND CHRONIC IMMUNITIES In this article, I will talk about toxic people, their behavior patterns and chronic negativities. As we all experience from time to time,
BAZI KADINLAR NEDEN ERKEĞİNE ANNELİK İÇGÜDÜSÜ İLE DAVRANIYOR? - 23/07/2020
BAZI KADINLAR NEDEN ERKEĞİNE ANNELİK İÇGÜDÜSÜ İLE DAVRANIYOR? Kadınlar; yaşadıkları bazi ilişkilerde iç güdüsel olarak davranırlar. Annelik iç güdüsüyle hareket ederler. Çocukça davranan erkeği büyütmeye çalışırlar. Sorunlu olan erkeği
 Devamı
Ziyaret Bilgileri
Aktif Ziyaretçi1
Bugün Toplam39
Toplam Ziyaret280545
Köşe Yazıları
Aile Evlilik Çift Terapisti 0533 373 81 23
5 Yaş Çocuğu

Aile Evlilik Çift Terapisti Fulya Güner 05333738123
OKB’nin Nedenleri..

Aile ve Çift Danışmanı Psikolog Atakan Şahin 05057675885
Anksiyete ve baş etmenin yolları

aile ve çift danışmanı sinem sayışman 05057675885
METROPOLİTAN OKUL OLGUNLUK TESTİ

Avukat yasin gedikli 0505 767 5885
BAŞARI ÖYKÜMÜZ

BARIŞ YILMAZ
- ANLAŞILMAK İSTEYEN KADIN NE YAPMALI –

Bireysel Aile Psikolog Fulya Beyribey +90 (546) 932 46 24
ÇOCUK VE ERGENLERDE OBSESİF KOMPULSİF BOZUKLUK

Dr. Mehmet A. Eroğlu Yaşam-Eğitim Koçu 0544 7243650
İkigai

evlilik cinsel terapist nesrin örek 05057675885
Cinsel isteksizlik nasıl ele alınmalı ve tedavi edilmelir?

İSTANBUL YAŞAM KOÇU YÜKSEL KÖKSAL05354336620
BERTRAND RUSSELL’IN ‘MUTLU OLMA SANATI’ İSİMLİ KİTABINDAN ÇIKARILACAK 6 DERS

istanbul yaşam koçu 05321583555
KENDİNİ GERÇEKLEŞTİREN KEHANET

Kişisel gelişim testleri 0505 767 5885
- Başkalarıyla Yaşayabilme Testi -

Psikolog Nagehan Erçakar
PSİKOLOG VE PSİKİYATRİST KİMDİR?

Psikolog Buse Yeğin
YEME BOZUKLUĞU NEDİR?

Psikolog Hulya Aydoğan 0532 158 35 55
NARSİSTİK KİŞİLİK BOZUKLUĞU

Psikolog Pedagog Aile Evlilik ve çift terapisi
Dr. Psk. Aile Evlilik Çift Danışmanı Ekrem ÇULFA hakkında yazılan yorum, tavsiye, öneri ve faydalar

Sosyolog Merve Ege tel 0505 767 5885
İntihar

Uzman Klinik Psikolog Şakir ERNAS
Kendi Varlığını Duyurma Haykırışı: Saldırganlık ve Kızgınlık

Uzman Psikolog Gülşah Babaoğlu
Profesyonel yardım alanların ve bu desteği veren Çocuk Ergen Psikologu, Çocuk Ergen Pedagogu 3

Uzman Psikolog Hakan ÖZBAYİS-0533 373 8123
PSİKOTERAPİ NEDİR?

Uzman Psikolog Çağla Tekeli
Bağlanma Korkusu

Yasam Koçu Öğrenci Koçu istanbulda Ayşim Çulfa
Ebeveynler Çocuklarının Karne Notları İle ilgili Nasıl Bir Tutum İçinde Olmalılar?

YAŞAM AİLE KOÇU DİLRUBA GÜNDÜZ 05301642034
BEN DEĞİL BİZ OLABİLMEK

YAŞAM KOÇU ÖĞRENCİ KOÇU SİNAN SEYFİ YETKİNER
STRES YÖNETİMİ

Uzman Klinik Psikolog Gülten Demirdöven 0216-3476003
BOŞANMALAR ÇOCUKLARI NASIL ETKİLİYOR?

Uzman Klinik Psikolog Pedagog Gülten Demirdöven Kadıköy 0544-7243650
BAZI İNSANLAR NEDEN YALAN SÖYLERLER?-2

Psikolog Esra Gökcen 0533-3738123
YAŞAM KOÇUNA GİTMENİN FAYDALARI

Aile,İlişki ve Evlilik Danışmanı 0533 373 81 23
WHAT DOES IT MEAN TO BLUFF SEPARATE IN MARRIAGE AND RELATIONSHIPS?

Nesrin Örek Aile,Çift,İlişki ve Bireysel Danışmanlık
Çocuklarda Davranım Bozuklukları

Hipnoz Eğitimi 0544-7243650
HİPNOZ EĞİTİMİ SEMİNERLERİ

Psikolog Didem Pedagog İstanbul
BEBEK VE MÜZİK

Pedagog Barış Çakır (Çocuk Psikoloğu)
SINAV KAYGISI İLE BAŞETME KONUSUNDA BAZI ÖNERİLER

Misafir Kalemler
Erkekler Her Zaman Cinselliğe Hazır mıdır?

Öğrenci Koçları,05447243650

Psikiyatriste Danışın,0505-7675885

Psikolojik Danışmanlar Sitesi

Psikologlar Sitesi, 05447243650

Yaşam Koçları,05333738123

Hava Durumu
Saat
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar7.24327.2722
Euro8.52408.5581